Leiderschap

Succes in maatschappelijke vraagstukken vraagt om meer dan vakkennis. Deze wereld vraagt om goed ontwikkeld leiderschap vanuit nieuwe vaardigheden en inzichten. Voor ons gaat sterk leiderschap om de kunst van het verbinden: het vermogen om goed in verbinding te zijn met jezelf, het team, de organisatie en de samenleving. Als een sterke leider zet je letterlijk en figuurlijk vanuit hart en hoofd stappen vooruit en neem je anderen daarin mee.

De samenleving en de economie zijn in transitie. Digitalisering en duurzaamheid hebben ingrijpende gevolgen voor mensen, organisaties en gemeenschappen. De mondiale coronacrisis laat zien dat onze realiteit van de ene op de andere dag fundamenteel kan veranderen. Systemen die ooit houvast boden voor ons denken en doen, helpen ons niet meer en we zoeken een nieuwe balans tussen waarde (effectiviteit, efficiency, financieel rendement) en waarden (vertrouwen, verbinding, zingeving, menselijke maat). Dit is spannend, kansrijk, oncomfortabel, onvoorspelbaar, energiek en dat allemaal tegelijk en in elke situatie anders.

Er is in onze samenleving en organisaties meer dan ooit behoefte aan helder, sterk en empathisch leiderschap. Leiders die anticiperen op de ontwikkelingen om hen heen, die daar duiding en richting aan geven en besluiten durven nemen in onzekere tijden. Leiders die om kunnen gaan met onzekerheid en die zich kunnen verplaatsen in de ander en daarop acteren. Die in staat zijn om een vertrouwensrelatie met mensen en samenwerkingspartners op te bouwen, waardoor opgaven en maatschappelijke prestaties worden gerealiseerd. Zeker nu we ons bewegen naar een nieuw tijdperk, dat meer dan ooit vraagt om in verbinding te staan met je omgeving.

Vinden van nieuw houvast

Leiderschap gaat om het bieden van nieuw houvast terwijl er onzekerheden zijn en blijven. Dat vraagt veel van professionals in publieke organisaties. Onzekerheid durven omarmen en ermee durven koersen vraagt om het vermogen om te kunnen verbinden.

Verbinden

Sterke leiders die bijdragen aan oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken besteden structureel aandacht aan de ontwikkeling van hun leiderschap in:

  • verbinding met zichzelf;
  • verbinding met de opgave en de teamleden;
  • verbinding met de organisatie;
  • verbinding met de samenleving.


Leiderschap plaatje

Leiderschap in verbinding met zichzelf

Sterke leiders zijn zelfbewust, spiegelen zichzelf voortdurend en creëren de omstandigheden om continu bij hun omgeving feedback over hun houding en gedrag op te halen. Persoonlijke kracht, valkuilen, patronen en voorkeuren komen zo scherp in beeld. Sterke leiders zijn als persoon ook kwetsbaar, ze gebruiken die kwetsbaarheid juist als kracht om het echte gesprek te voeren en tot duurzame oplossingen te komen. Regelmatig weten leiders het antwoord op vragen ook niet direct. Daarvoor is de praktijk te veranderlijk. Daar zijn ze (ook onder druk) eerlijk en ontspannen over. Sterke leiders weten voortdurend nieuw houvast te vinden in zichzelf. Ze combineren in hun aanpak het beste van zichzelf met het beste van de mensen om zich heen.

Leiderschap in verbinding met de opgave en de teamleden

Sterke leiders hebben de richting en de kaders van de opgaven waaraan zij werken kraakhelder voor ogen. Zij weten het ambitieniveau van bestuurders en de wensen van de samenleving te verbinden. Bovendien vertalen ze deze ambities en wensen naar concrete opdrachten voor het team en de onderlinge samenwerking. Zo creëren sterke leiders een klimaat waarin medewerkers gericht bijdragen aan de opgave. Sterke leiders concentreren zich op het ‘wat’ en niet zozeer op het ‘hoe’; dat laten zij over aan de betrokken professionals binnen en buiten de eigen organisatie.

Leiderschap in verbinding met de organisatie

Een organisatie die niet meer hiërarchisch wordt aangestuurd, heeft een andere verbinding nodig om koers te blijven houden. Om resultaat te behalen is verbinding nodig op meerdere niveaus: binnen een team, binnen een keten en binnen de organisatie. Die verbinding kunnen leiders vinden in de (publieke) waarde die zij op deze niveaus kunnen toevoegen aan maatschappelijke opgaven. De toegevoegde publieke waarde van de organisatie als geheel en van de ketens en teams afzonderlijk is daarmee het nieuwe houvast. Een publieke leider balanceert tussen het sturen op de ‘span of focus’ (het overzicht van opgaven en ambities in het licht van beschikbare middelen) en het scheppen van ruimte voor de continue professionele ontwikkeling van medewerkers. Ontwikkeling in autonomie (werken vanuit eigenaarschap), vakmanschap (werken vanuit ambacht), zingeving (werken vanuit de bedoeling), mensen (werken vanuit verbinding) en resultaten (werken vanuit focus).

Leiderschap in verbinding met de samenleving

De samenleving organiseert zich anders dan pakweg vijftien jaar terug. Minder gestructureerde informele groepen worden steeds belangrijker. Er ontstaan nieuwe relaties tussen publieke organisaties en de samenleving. Sterke leiders zien telkens hoe en waar je die nieuwe relaties vanuit waarden, respect en participatie rond maatschappelijke opgaven effectief organiseert. Sterke leiders zijn zich bewust van hun maatschappelijke rol. Zij beseffen dat het eigen organisatiesysteem dienend is aan datgene wat er buiten nodig is en zijn bereid om dat eigen systeem binnen én buiten ter discussie te stellen.


 

Betrokken collega's zijn onder andere :

  • Nieuws & Inspiratie

  • 16 okt

    Leiderschap bij digitale transformatie

    Tijdens de Den Bosch Data Week zal onze collega Pol van Tuijl op dinsdag 27 oktober een bijdrage leveren aan het webinar ‘Leiderschap bij digitale transformatie’ van de gemeente ‘s-Hertogenbosch. Dit webinar gaat over de vraag hoe je als gemeente vorm kunt geven aan datagedreven werken en hoe ze dat doen bij gemeente ’s-Hertogenbosch. Bij gemeente ’s-Hertogenbosch volgen...

    Lees verder
  • 7 okt

    Leergang Digitaal leiderschap

    In deze tijd krijgt de digitale transformatie een steeds belangrijkere rol. Het laat ons op een nieuwe manier werken en communiceren. De uitdagingen die de digitale transformatie brengt, vraagt om digitaal leiderschap en om specifieke vaardigheden van publieke professionals. De leergang 'Digitaal leiderschap' is gericht op de ontwikkeling van dit leiderschap, deze...

    Lees verder
  • 2019
    8 juli

    Leiderschapsprogramma's van start

    Op woensdag 3 juli trapten onze collega’s Pol van Tuijl en Nienke Jansen het leiderschapsprogramma voor de gemeente Enschede af in de Spinnerij. Tot en met december 2020 begeleiden zij samen met ander collega's een groep van 90 energieke leidinggevenden in de ontwikkeling van hun (persoonlijk) leiderschap. De week daarvoor informeerden onze collega's Isabel Lutz en Pol van...

    Lees verder
  • 2018
    4 okt

    Koers 2018 – Lef in leiderschap

    Als eindverantwoordelijke voor een organisatie(onderdeel) denk je na over welk type leiderschap nodig is voor jouw organisatie. Waar moet jij voor gaan staan en welke vraagstukken vragen om moed? En jij kunt alleen maar de leider zijn die in jou zit. Dus de match tussen wat nodig is en wat jij kunt brengen is een voortdurende zoektocht. Dat is een mooi - en als je scherp...

    Lees verder
  • 4 okt

    Koers 2018 – Leiderschap in netwerken

    Organisaties werken steeds meer in netwerken. Het succes van jouw organisatie hangt sterk af van de mate waarin je in staat bent in verbinding te zijn met je netwerk- en ketenpartners, over eigen grenzen heen kijkt en hiermee samenwerkt. Hoe kun je je als organisatie verbinden aan andere organisaties om samen resultaten te halen?     Het vraagt dat je gaat...

    Lees verder
  • 4 okt

    Koers 2018 – Persoonlijk leiderschap in organisaties: maak je eigen mission statement concreet en succesvol

    Arbeid ontwikkelt zich. Vertrouwde fulltimebanen hebben (deels) plaats gemaakt voor tijdelijke banen, klussen of andere vormen van flexibele arbeid. Werk is plaats- en tijdsonafhankelijk en waardering heeft niet alleen meer een financiële component. We contracteren steeds minder op functie en verbinden ons steeds meer als mens persoonlijk aan een organisatiedoelstelling of...

    Lees verder